احتمال حمله اسرائیل بعد از مذاکره آمریکا و ایران "بیشتر شد"
دور دوم مذاکرات اتمی میان ایران و آمریکا روز سهشنبه ۱۷ فوریه (۲۸ بهمن) در ژنو سوئيس به پایان رسید. پس از اتمام این دور از گفتوگوها بهویژه طرف ایرانی از روند مذاکرات ابراز رضایت کرد.
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، اعلام کرد که جمهوری اسلامی و آمریکا "بر سر یک سری اصول راهنما توانستند موافقت کلی پیدا کنند". وزیر خارجه ایران همچنین از "سازندهتر بودن" مذاکرات خبر داده است.
اما این خوشبینی را مقامهای اسرائیلی ندارند و هشدار میدهند که اگر مذاکرات شامل مسائل موشکی و نیروهای نیابتی نشود، نمیتوان توافق بهدست آمده را جامع دانست.
منشه امیر، کارشناس امور خاورمیانه، مقیم اسرائیل در گفتوگو با دویچهوله درباره موضع اسرائیل پس از مذاکرات ژنو گفت، مقامهای اسرائیلی نسبت به این گفتوگوها بسیار نگران و بدبین هستند و اعتماد چندانی به نتیجهبخش بودن آن ندارند.
به گفته این کارشناس، اسرائیل بارها تاکید کرده است که به تعهدات حکومت ایران نمیتوان اعتماد کرد، زیرا تهران در گذشته نیز وعدههایی داده و به آنها عمل نکرده است.
از نگاه اسرائیل؛ تهدید موشکی مهمتر از پرونده هستهای
منشه امیر مسئله برنامه موشکی را حتی حساستر از موضوع هستهای دانست و گفت، بر اساس ارزیابیهای اطلاعاتی در اسرائیل، جمهوری اسلامی همچنان به تقویت گروههای نیابتی خود، از جمله حوثیهای یمن و حزبالله لبنان ادامه میدهد؛ گروههایی که به گفته او، تضعیف شدهاند اما از میان نرفتهاند و در پی بازیابی توان خود هستند.
امیر افزود، اسرائیل مایل است ایالات متحده آمریکا این تهدیدها را جدی بگیرد و اقدامات لازم را انجام دهد. به گفته او، تلآویو ترجیح میدهد عملیات مربوط به حفظ امنیت خود را تا حد امکان با همکاری واشنگتن پیش ببرد، اما همزمان برخی مقامهای اسرائیلی احتمال اقدام یکجانبه را نیز مطرح کردهاند.
"بدون تغییر رژیم حل مسئله ایران محال است"
منشه امیر در ادامه گفتوگوی خود با دویچه وله فارسی به صحبتهای الی کوهن، وزیر انرژی اسرائیل اشاره کرد که روز چهارشنبه (۱۸ فوریه) ۱۹ بهمن رسما اعلام کرد که اگر امنیت اسرائیل در خطر باشد، این کشور آماده است بهتنهایی وارد عمل شود. کوهن همچنین تاکید کرد که "بدون تغییر رژیم در ایران، "حل مشکل" جمهوری اسلامی و "برقراری آرامش" ممکن نخواهد بود
به گفته این کارشناس مقیم اسرائیل، هرچند دولت بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائيل تلاش کرده است کمتر بهصراحت از "تغییر رژیم" سخن بگوید، اما این خواسته همواره در فضای سیاسی اسرائیل مطرح بوده است.
او همچنین گفت، میان احزاب اصلی اسرائیل درباره ضرورت اتخاذ سیاستی قاطع در برابر حکومت ایران اختلاف اساسی وجود ندارد.
امیر با اشاره به مذاکرات ژنو تاکید کرد که اسرائیل نگران محدود ماندن گفتوگوها به موضوع هستهای است و معتقد است چنین مذاکراتی به نتیجه نخواهد رسید.
منشه امیر با اشاره به مواضع مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا،جیدی ونس ،معاون دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا و خود ترامپ گفت، آنها تغییر رفتار یا ساختار حاکمیت ایران را عامل دگرگونی شرایط دانستهاند، هرچند از اقدام مستقیم سخن نگفتهاند.
به گفته او، ممکن است آمریکا در مقطعی به اسرائیل برای اقدام مستقل چراغ سبز نشان بدهد و در صورت گسترش درگیری، خود نیز وارد شود. او افزود، نهادهای امنیتی اسرائیل دو گزینه "حمله پیشدستانه اسرائیل و حملات موشکی آغازگر ایران" را بررسی میکنند.
او همچنین هشدار داد، اگر ضربالاجلهای اعلامشده از سوی ترامپ به نتیجه نرسد، احتمال تشدید تنش و حتی اقدام نظامی افزایش خواهد یافت
نفسِ مذاکره نشان میدهد دو طرف بهنوعی به توافق علاقهمندند"
بهروز بیات، مشاور پیشین آژانس بینالمللی انرژی اتمی، در گفتوگو با دویچهوله (فارسی) توضیح داد که صرفِ ادامه داشتن مذاکرات نشان میدهد دو طرف بهنوعی به رسیدن به توافق علاقهمندند؛ احتمالا با هدف جلوگیری از جنگ. با این حال، بیات این ارزیابی را بسیار کلی میداند، زیرا به گفته او، هیچیک از دو طرف از نظر رفتاری کاملا محاسبهپذیر نیستند.
بیات با انتقاد تند از عملکرد علی خامنهای، تاکید میکند که با توجه به کارنامه و مواضع او، نمیتوان بهسادگی بر صداقت گفتارهایش تکیه کرد.
او میافزاید: «با خامنهای واقعا باید اصطلاحات کارشناسی را کنار گذاشت. با وقاحتی که دارد و با وجود چند هزار کشتهای که خود او باعث آن بوده، در جایگاه عزادار میایستد و توقع همدردی دارد. با چنین وقاحتی نمیتوان انتظار صداقت یا سخنانی داشت که بتوان به آنها تکیه کرد.»
او همچنین درباره دونالد ترامپ میگوید، مواضع متغیر و گاه متناقض او نیز بر ابهامها افزوده است.
با این حال، بیات اشاره میکند که تمرکز اخیر ترامپ بر موضوع هستهای و پررنگ نکردن سایر مطالبات، میتواند نشانهای از نوعی نرمش تلقی شود؛ هرچند اظهارات افرادی مانند مارکو روبیو حاکی از آن است که موضوعاتی چون برنامه موشکی و نیروهای نیابتی همچنان مدنظر هستند
به باور بیات، در چنین شرایطی تنها میتوان تا حدی بر "عقل سلیم" تکیه کرد؛ عقلی که حکم میکند نه برای جمهوری اسلامی ایران و نه برای دولت ترامپ، یک جنگ گسترده با پیامدهای غیرقابل پیشبینی منطقهای گزینه مطلوبی نیست.
البته او یادآور میشود که در درون حاکمیت جمهوری اسلامی نیز نگاههای متفاوتی وجود دارد: برخی ممکن است جنگ را تهدیدی برای بقای خود بدانند و برخی دیگر، مشابه برداشتی که زمانی روحالله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی از جنگ ارائه کرده بود، آن را فرصتی تلقی کنند.
از سوی دیگر به گفته بیات، بخش قابل توجهی از پایگاه اجتماعی ترامپ، بهویژه جریان "ماگا"، تمایلی به درگیر شدن آمریکا در یک منازعه طولانی خارجی ندارند.
"اسرائیل بهتنهایی قادر به وارد کردن ضربه فروپاشی نیست"
در مورد نقش اسرائیل بیات معتقد است که دولت این کشور و بهویژه بنیامین نتانیاهو گرایش بیشتری به اقدام نظامی علیه جمهوری اسلامی دارند و از منظر امنیتی خود چنین محاسبهای را قابل توجیه میدانند
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر