دادگاههای نمایشی
دادگاههای نمایشی؛ ابزار سرکوب در پوشش عدالت
دادگاههای نمایشی یکی از روشهای شناختهشده در نظامهای اقتدارگرا برای مشروعیتبخشی ظاهری به سرکوب مخالفان سیاسی و اجتماعی هستند. در این نوع دادگاهها، نتیجهی پرونده از پیش تعیین شده و روند دادرسی صرفاً به نمایشی برای فریب افکار عمومی تبدیل میشود. هدف اصلی این دادگاهها نه اجرای عدالت، بلکه ایجاد رعب، حذف منتقدان و ارسال پیام هشدار به جامعه است.
در دادگاههای نمایشی، اصول اولیهی دادرسی عادلانه بهطور سیستماتیک نقض میشود. متهمان معمولاً از حق دسترسی آزاد به وکیل مستقل محروم هستند یا وکلای تسخیری عملاً در خدمت نهادهای امنیتی عمل میکنند. قاضیان نیز در بسیاری موارد استقلال واقعی ندارند و تحت فشار مستقیم نهادهای اطلاعاتی و سیاسی رأی صادر میکنند.
یکی از ویژگیهای بارز این دادگاهها، اتکا به اعترافات اجباری است. این اعترافات که غالباً تحت شکنجه، تهدید یا فشارهای شدید روانی اخذ شدهاند، بهعنوان سند اصلی محکومیت در دادگاه ارائه میشوند. در چنین شرایطی، حقیقت جای خود را به سناریویی میدهد که از پیش توسط بازجویان و نهادهای امنیتی نوشته شده است.
پخش رسانهای جلسات دادگاه یا بخشهایی از آن نیز بخشی از ماهیت نمایشی این روند است. رسانههای حکومتی با گزینش هدفمند تصاویر و اظهارات، تلاش میکنند چهرهای مجرم از متهمان بسازند و افکار عمومی را علیه آنها تحریک کنند. این اقدام اصل بیطرفی قضایی و اصل بیگناهی تا زمان اثبات جرم را بهطور جدی نقض میکند.
دادگاههای نمایشی نهتنها حقوق فردی متهمان را پایمال میکنند، بلکه به بیاعتمادی عمومی نسبت به نظام قضایی دامن میزنند. زمانی که مردم شاهد صدور احکام سنگین بدون رسیدگی عادلانه هستند، مفهوم عدالت به ابزاری سیاسی تقلیل مییابد. این روند در بلندمدت به تضعیف حاکمیت قانون و گسترش بیعدالتی در جامعه منجر میشود.
مقابله با دادگاههای نمایشی نیازمند مستندسازی دقیق، اطلاعرسانی مستقل، حمایت از قربانیان و فشار مستمر نهادهای بینالمللی حقوق بشری است. بدون پاسخگو کردن عاملان این روندها، دادگاههای نمایشی همچنان بهعنوان یکی از ستونهای اصلی سرکوب در نظامهای غیر دموکراتیک باقی خواهند ماند
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر