تخریب در گورستان تاریخی «دارالسلام» شیراز
پیشینه و اهمیت تاریخی
- آرامستان تاریخی دارالسلام شیراز یکی از قدیمیترین گورستانهای اسلامی ایران است، قدمتش به حدود سال ۳۴۶ هجری قمری بازمیگردد و برخی معتقدند پیش از اسلام نیز مورد استفاده بودهاست.
- این مکان محل آرام گرفتن علما، عرفا، شاعران و شخصیتهای برجسته فرهنگی و مذهبی شیراز است؛ به همین دلیل از نظر تاریخی و هنری اهمیت ویژهای دارد.
آسیبها و تخریبهای گذشته
- اجرای طرح «همسطحسازی» و «یکسانسازی» قبور توسط شهرداری، بدون تصویب کارشناسی میراث فرهنگی، به شکستن سنگگورها، تغییر چیدمان تاریخی و نابودی منظر ارگانیک گورستان انجامید.
- در برخی بخشها، سنگقبرها جابهجا یا حذف شدند؛ برخی آثار منحصر بهفرد همچون کتیبه سقاخانه مربوط به سال ۱۲۸۴ هجری قمری ناپدید شدند.
- حتی در گذشته، ویدئوهایی منتشر شد که نشان میداد احتمالاً شهرداریها بدون مجوز و در سکوت رسانهای دست به تخریب زدهاند.
آسیبهای مستمر محیطی و انسانی
- سنگقبرهای تاریخی دچار فرسودگی جدی هستند؛ عوامل طبیعی مانند گیاهان هرز و نفوذ ریشهها، ظرف سالها به آنها آسیب زده است.
- زبالهریزی، یادگارینویسی، آتشسوزی و حضور معتادان متجاهر در محوطه، چشمانداز فرهنگی و معنوی آرامستان را بهشدت مخدوش کردهاند.
- در اردیبهشت ۱۴۰۲، با شروع یک آتشسوزی گسترده که در حدود ۱۰ هزار متر مربع از آرامستان را به خود گرفت، نگرانیها بابت نابودی بیشتر آثار تاریخی بالا گرفت.
تلاشها برای احیا و راهکارهای پیشنهادی
- مقامهای محلی و میراث فرهنگی اعلام کردهاند که هدف اقدامات صورت گرفته، نه تخریب بلکه مرمت، بهسازی و تبدیل آرامستان به "موزه سنگ" بوده است.
- مسئولان شورا و شهرداری شیراز بر تشکیل مدیریت یکپارچه، تدوین طرح جامع، استفاده از مصالح بومی (آهک و خاک محلی)، و جلوگیری از مصالح نامتجانس تأکید کردهاند.
- شورای فرهنگی عمومی استان فارس نیز مصوبهایی برای احیا و حفظ این آرامستان تصویب کرده است.
- پیشنهادات کارشناسان شامل:
- ایجاد مدیریت واحد با حضور میراث فرهنگی، شهرداری و اوقاف
- ساماندهی ورود و خروج، نظافت، امنیت و پاکسازی محیطی
- مرمت اصولی و مستندسازی آثار ارزشمند سنگی
- استفاده از آرامستان در جهت گردشگری فرهنگی و
- آموزش عمومی ی
آرامستان دارالسلام شیراز میراثی بیبدیل از تاریخ، هنر سنگنویسی و ادبیات فاخر ایران است. با این حال، سالها آسیبدیدگی، طرحهای ناکافی، مدیریت پراکنده و بیتوجهی عمومی، آن را در معرض نابودی قرار دادهاند. از سوی دیگر، نشانههایی از تلاش برای احیا و تبدیلش به یک فضای فرهنگی ـ تاریخی هدفمند دیده میشود.
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر